ساخت پرسشهای تحلیلی
چرا این ابزار
بیمارستان پر از داده است و بیشترش بیاستفاده میماند؛ نه به این دلیل که دسترسی نیست، بلکه چون کسی نمیداند از آن چه بپرسد.
این ابزار ترتیب کار را برعکس میکند: بهجای اینکه داده را باز کنید و دنبال چیزی بگردید، اول پرسش را مینویسید و بعد میروید سراغ داده. در حالت اول هر عددی که پیدا کنید جالب به نظر میرسد؛ در حالت دوم میدانید کدام عدد جواب پرسش شماست.
هر پرسش خوب سه ویژگی دارد: جواب مشخصی دارد، جوابش میتواند شما را غافلگیر کند، و دانستن جوابش شما را به کاری وامیدارد که پیش از آن نمیکردید.
پیشنیازها
- فهرست دادههای در دسترس. لازم نیست خودِ داده را داشته باشید؛ کافی است بدانید چه چیزهایی ثبت میشود.
- یک مسئلهٔ مشخص.
اجرا
- فهرست کنید چه دادههایی ثبت میشود ۱۰ دقیقه
پرونده، حضور و غیاب، رضایتسنجی، ثبت وقایع، شکایات. حتی دادهای که کیفیتش پایین است.
- برای هر منبع داده سه پرسش بنویسید ۲۰ دقیقه
بهجای «چند تا؟» بپرسید «آیا الگویی هست؟»، «کجا فرق میکند؟»، «از کِی عوض شد؟»
- هر پرسش را با آزمون غافلگیری بسنجید ۱۵ دقیقه
اگر جواب را از قبل حدس میزنید و مطمئنید، پرسش خوبی نیست. پرسشهایی را نگه دارید که جوابشان میتواند شما را متعجب کند.
- بپرسید: اگر جواب این باشد، چه میکنم؟ ۱۰ دقیقه
اگر جواب هیچ تصمیمی را عوض نمیکند، پرسش را حذف کنید. وقت تحلیل محدود است و نباید صرف چنین پرسشی شود.
- سه پرسش برتر را انتخاب کنید ۱۰ دقیقه
با نام کسی که داده دست اوست و تاریخی که جواب را میآورد.
مثال بالینی — رضایتمندی و انگیزش کارکنان
«نرخ ترک خدمت پرستاران چقدر است؟»
یک عدد میدهد و هیچ تصمیمی را عوض نمیکند. احتمالاً جوابش را هم تقریباً میدانید.
«آیا ترک خدمت در بخشهایی که سرپرستارشان در سه سال گذشته عوض نشده، متفاوت است؟»
جوابش میتواند غافلگیر کند و هر جوابی که بدهد، یک اقدام مشخص از آن درمیآید.
«آیا کسانی که رفتند، در شش ماه آخرِ کارشان بیش از کسانی که ماندند شیفت شب داشتند؟»
از دادهای استفاده میکند که همین حالا ثبت میشود و هیچکس تا حالا از این زاویه به آن نگاه نکرده است.
دامهای رایج
- شروع از داده بهجای پرسش اگر اول فایل اکسل را باز کنید، حتماً چیزی پیدا میکنید، ولی معلوم نیست مهم باشد.
- پرسشی که جوابش را میدانید تأیید دوبارهٔ دانستهها اتلاف وقت است.
- پرسشی که به تصمیم وصل نیست «جالب است» معیار خوبی نیست؛ بپرسید جوابش چه تصمیمی را عوض میکند.
- انتظار دادهٔ تمیز دادهٔ ناقص هم الگو نشان میدهد. منتظر دادهٔ کامل ماندن یعنی هیچوقت شروع نکردن.
خروجی
- محصول: سه پرسش تحلیلی که جوابشان میتواند غافلگیر کند و هر جواب به تصمیمی وصل است.
- نشانهٔ آمادگی: برای هر پرسش بدانید دادهاش کجاست و چه کسی میتواند آن را استخراج کند.
- گام بعد: ورودی تعریف موفقیت و بیان مسئله.